Wielkoformatowe płyty elewacyjne to rozwiązanie, które robi wrażenie – i słusznie. Elewacja złożona z dużych, jednolitych tafli materiału bez widocznych podziałów fugowych daje efekt architektoniczny nieosiągalny przy standardowych formatach. Jednak za tym efektem stoi cały szereg wyzwań, które odróżniają montaż wielkoformatowy od standardowego. Ciężar, kruchość, wymagania sprzętowe i zero tolerancji dla błędów montażowych sprawiają, że praca z płytami XXL wymaga zarówno odpowiedniego zaplecza technicznego, jak i doświadczenia, którego nie zastąpi dobra wola.
Materiały wielkoformatowe dostępne na rynku elewacyjnym to przede wszystkim spieki kwarcowe – Laminam, Neolith, Dekton – produkowane w płytach o wymiarach sięgających 300×150 cm, a w niektórych kolekcjach nawet większych, przy grubości wynoszącej 3,5 lub 5,5 mm. Obok nich dużymi formatami dysponują płyty HPL producentów takich jak Trespa i Fundermax, dostępne w arkuszach do 366×186 cm, a także wybrane serie płyt włókno-cementowych i kompozytowych.
Każdy z tych materiałów ma własną specyfikę. Spieki kwarcowe o grubości 3,5 mm łączą dużą powierzchnię z minimalną grubością i masą w okolicach 8–9 kg/m2 – co oznacza, że płyta o wymiarach 300×150 cm waży ponad 35 kg i jest jednocześnie stosunkowo krucha przy zginaniu. HPL w dużych formatach jest cięższy i bardziej elastyczny, co zmniejsza ryzyko pęknięcia podczas transportu, ale zwiększa wymagania dotyczące sztywności podkonstrukcji – materiał nie może pracować swobodnie, bo długotrwałe ugięcia prowadzą do trwałych odkształceń. Każdy z tych materiałów wymaga innego podejścia na każdym etapie – od transportu, przez składowanie, po sam montaż.
Płyta o wymiarach 300×150 cm i masie kilkudziesięciu kilogramów to obiekt, którego nie wnosi się ręcznie – przynajmniej nie bez ryzyka uszkodzenia materiału i zdrowia pracowników. Transport wielkoformatowych płyt elewacyjnych od miejsca składowania do miejsca montażu wymaga sprzętu, który na wielu placach budowy jest po prostu nieobecny.
Podstawowym narzędziem przy pracy z płytami wielkoformatowymi są przyssawki próżniowe – uchwyty, które za pomocą podciśnienia mocują się do gładkiej powierzchni płyty i pozwalają na jej bezpieczne przenoszenie i pozycjonowanie. Przyssawki ręczne stosuje się przy operacjach na poziomie rusztowania. Przy wnoszeniu płyt na wyższe kondygnacje niezbędne jest użycie żurawia lub dźwigu budowlanego z dedykowanym trawersem przyssawkowym, który unosi płytę poziomo i bez odkształceń.
Platforma robocza rusztowania musi być wystarczająco szeroka, żeby umożliwić operowanie płytą przed jej zamocowaniem – przy formacie 300 cm to wymóg, który część rusztowań standardowych po prostu nie spełnia. Przed każdą realizacją z płytami wielkoformatowymi weryfikujemy dostępność odpowiedniego sprzętu i dostosowujemy plan montażu do warunków placu budowy. Kwestia rusztowań jako elementu przygotowania budynku do montażu omawiana jest szerzej w artykule Jak przygotować budynek do montażu elewacji wentylowanej?
Oferujemy kompleksowe rozwiązania w zakresie elewacji wentylowanych i systemów PWS. Sprawdź, co możemy dla Ciebie zrobić.
Zobacz ofertęIm większa płyta, tym większe naprężenia wynikające z rozszerzalności termicznej materiału. Płyta o długości 300 cm ze spieku kwarcowego przy różnicy temperatur między zimą a latem wydłuża się i kurczy o wartości, które muszą być precyzyjnie skompensowane przez system mocowań i dylatacji. Błąd popełniony przy układaniu dylatacji między płytami – zbyt wąska fuga, brak kompensacji w systemie mocowań – prowadzi do narastania naprężeń, które w skrajnym przypadku skutkują pęknięciem płyty lub wyrwaniem punktów mocowania.
System mocowań płyt wielkoformatowych oparty jest na podziale punktów na stałe i przesuwne. Punkt stały to mocowanie, które nie pozwala płycie na ruch względem podkonstrukcji – jest jeden na płytę i wyznacza jej pozycję referencyjną. Punkty przesuwne to mocowania, które utrzymują płytę, ale pozwalają jej na ograniczony ruch w osi pionowej lub poziomej, absorbując naprężenia termiczne bez ich przenoszenia na strukturę.
Prawidłowy podział punktów stałych i przesuwnych to element projektu warsztatowego, nie decyzja podejmowana na budowie przez monterów. Przy spiekach kwarcowych układ ten ma szczególne znaczenie ze względu na kruchość materiału – naprężenie skupione w jednym punkcie, bez możliwości rozłożenia się na resztę płyty, może spowodować jej pęknięcie od wewnątrz, niewidoczne gołym okiem aż do momentu, gdy mikropęknięcie przerodzi się w rozłam.
Wielkoformatowe płyty elewacyjne rzadko montowane są w całości bez jednej docinanki. Otwory okienne, narożniki, obróbki cokołowe – wszystkie te miejsca wymagają przycinania materiału na wymiar. Przy standardowych płytach operacja ta jest względnie prosta. Przy wielkoformatowych spiekach kwarcowych staje się zadaniem wymagającym specjalistycznego sprzętu i doświadczenia.
Spieki kwarcowe tnie się tarczami diamentowymi, przy stałym chłodzeniu wodą, ze ściśle kontrolowaną prędkością posuwu. Zbyt agresywne cięcie powoduje mikrospękania krawędzi, niewidoczne bezpośrednio po obróbce, ale rozwijające się pod wpływem naprężeń montażowych i temperaturowych. Krawędź po cięciu wymaga szlifowania.
Nasi eksperci chętnie doradzą w doborze odpowiednich materiałów i technologii. Skontaktuj się z nami bezpośrednio.
Skontaktuj się z namiPłyty HPL i włókno-cementowe w dużych formatach tnie się piłami formatowymi, z odpowiednim podparciem całej powierzchni płyty podczas cięcia – bez podparcia materiał ugina się i pęka. Płyty kompozytowe wymagają z kolei narzędzi dostosowanych do cięcia aluminium z rdzeniem – standardowe tarcze do drewna lub kamienia nie dają tu satysfakcjonującego efektu. W PWS System dysponujemy zapleczem warsztatowym pozwalającym na precyzyjną obróbkę każdego z tych materiałów – zarówno na warsztacie, jak i bezpośrednio na placu budowy.
Praca z płytami wielkoformatowymi to obszar, w którym różnica między doświadczonym wykonawcą a firmą bez odpowiedniego zaplecza jest szczególnie widoczna. Uszkodzona podczas montażu płyta o wymiarach 300×150 cm z kolekcji premium to koszt materiałowy, który często przekracza wartość kilku dni robocizny. Błąd w układaniu dylatacji lub podziale punktów stałych i przesuwnych to problem, który ujawni się za rok lub dwa – i wymagać będzie kosztownej interwencji.
PWS System realizuje montaż płyt wielkoformatowych na terenie województwa mazowieckiego, łódzkiego, świętokrzyskiego, lubelskiego, podlaskiego i warmińsko-mazurskiego. Dysponujemy sprzętem do obsługi dużych formatów – przyssawkami próżniowymi, narzędziami do precyzyjnej obróbki krawędzi i doświadczeniem w koordynacji logistyki na placu budowy przy wymagających materiałach. Nasze realizacje obejmują obiekty, przy których stosowaliśmy zarówno spieki Laminam i Neolith, jak i duże formaty HPL Trespa i Fundermax.
Przed każdą realizacją z płytami XXL przygotowujemy szczegółowy projekt warsztatowy uwzględniający siatkę podziałów, układ punktów stałych i przesuwnych, schemat dylatacji i plan logistyki dostawy. To dokument, który chroni inwestora przed kosztownymi niespodziankami i jest podstawą odbioru technicznego. Pełen zakres dostępnych materiałów, w tym wielkoformatowych, znajdą Państwo w zakładce Produkty. Warto też zapoznać się z artykułem Co wpływa na trwałość nowoczesnych elewacji w budynkach komercyjnych? – zagadnienie trwałości systemu w kontekście doboru materiału omawiamy tam w szerszej perspektywie.
Planują Państwo elewację z płyt wielkoformatowych i szukają wykonawcy z odpowiednim doświadczeniem i zapleczem? Zapraszamy do kontaktu z PWS System – przygotujemy projekt warsztatowy i wycenę dopasowaną do specyfiki Państwa inwestycji.
Design: Proformat